Sąd nie może z urzędu ustanowić pełnomocnika w sprawie o kuratora dla osoby niepełnosprawnej
Sąd Najwyższy uznał, że w postępowaniu o ustanowienie kuratora dla osoby niepełnosprawnej (art. 183 § 1 k.r.o.) sąd nie może z urzędu ustanowić pełnomocnika procesowego bez wniosku zainteresowanej osoby, a brak reprezentacji strony w takim stanie zdrowia prowadzi do nieważności postępowania.
Co orzekł sąd
Sąd nie ma prawa ustanowić pełnomocnika z urzędu bez wniosku strony w sprawach o ustanowienie kuratora dla osoby niepełnosprawnej.
Brak reprezentacji strony, która ze względu na stan zdrowia nie jest zdolna do uczestniczenia w procesie, stanowi o nieważności postępowania.
Nie można stosować analogii do przepisów o ubezwłasnowolnieniu lub ochronie zdrowia psychicznego, które pozwalają na ustanowienie pełnomocnika z urzędu bez wniosku.
Sąd Najwyższy odmówił podjęcia uchwały, ponieważ nieważność postępowania uniemożliwiła rozstrzygnięcie zagadnienia prawnego.
Praktyczne wnioski
Kurator dla osoby niepełnosprawnej pełni rolę pomocnika, a nie przedstawiciela ustawowego, co wymaga od osoby niepełnosprawnej zdolności do komunikacji i współdziałania.
W sytuacjach, gdy strona nie posiada zdolności postulacyjnej, sąd powinien rozważyć zawiadomienie prokuratora w celu ochrony praw tej osoby.
Pytania prawne do Sądu Najwyższego mogą być rozstrzygnięte tylko wtedy, gdy wątpliwości są ściśle powiązane z rozstrzygnięciem konkretnej sprawy.
Ryzyka i ograniczenia
Doręczanie pism osobie, która ze względu na stan zdrowia nie może ich świadomie odebrać ani uczestniczyć w procesie, naraża postępowanie na zarzut nieważności.
Zaniechanie zawiadomienia prokuratora w sprawach dotyczących osób całkowicie sparaliżowanych i niezdolnych do kontaktu może być uznane za błąd procesowy.
Dane publikacji
- Identyfikator
- III CZP 16/19
- Status
- Published
- Jurysdykcja
- Polska
- Data publikacji
- 25 lipca 2019